| خوانش پدیدارشناسانه فضای ششوجهی در خانه ایرانی؛ از تجربه زیسته تا جهان معنا |
| کد مقاله : 1047-IRAN-FULL |
| نویسندگان |
|
نسیم حسنی میانرودی * مدرس دانشگاه پارس |
| چکیده مقاله |
| فضای ششوجهی در خانه ایرانی، صرفاً ساختاری هندسی یا کالبدی نیست؛ بلکه ساحتی از تجربه است که در پیوندی عمیق میان انسان، مکان و جهان معنا شکل میگیرد. این پژوهش با رویکرد پدیدارشناسی به واکاوی تجربه زیسته انسان در مواجهه با فضای خانه ایرانی میپردازد؛ جایی که نور، سایه، جهتگیری، درونگرایی، عمق فضایی و ساحتهای متوالی، جهانی فراتر از ماده را ممکن میسازند. در این خوانش، فضای ششوجهی نهتنها بهمثابه ظرفی برای زیستن، بلکه بهعنوان ابزار ادراک و واسطهای معنایی میان انسان و هستی تحلیل میشود. روش تحقیق مبتنی بر مطالعه تطبیقی نمونههای شاخص خانههای تاریخی ایران و تحلیل تجربه ادراکی و حسی فضا در سه لایهی «کالبد»، «تجربه زیسته» و «جهان معنا» است. یافتهها نشان میدهد که سازوکارهای فضایی خانه ایرانی مانند مرکزیت حیاط، نظام حرکتی لایهلایه، نسبت نور و سایه، تناسبات درونی و جهتگیریهای دقیق در شکلدهی به جهان معنایی انسان نقش بنیادین دارند و تجربه سکونت را از سطح عملکردی به سطحی تأملی و هستیشناسانه ارتقا میدهند. نتیجه آنکه فضای ششوجهی، بهعنوان کهنالگوی معماری زیستجهان ایرانی، هنوز میتواند الگویی معتبر برای فهم و بازآفرینی معنا در معماری معاصر باشد؛ الگویی که نسبت انسان و فضا را در پیوندی ژرف و آگاهانه بازتعریف میکند. |
| کلیدواژه ها |
| خانه ایرانی؛ فضای ششوجهی؛ پدیدارشناسی معماری؛ تجربه زیسته؛ جهان معنا؛ ادراک فضایی؛ نور و سایه؛ زیستجهان |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر |