قاب سینما ، ابزاری برای بازآفرینی مفهوم خانه

کد مقاله : 1052-IRAN-FULL

نویسندگان

حسین ریاحی *، آیدا فقیر ندارم

چکیده مقاله

در این پژوهش برآنیم که جستاری در چگونگی خلق تصویر از خانه ی ایرانی داشته باشیم، هنگامی که توسط قاب کارگردان دچار هرمنوتیک می‌شود. می‌خواهیم بیندیشیم که چگونه یک خانه به واسطه کارگردان به نحوی برای مخاطب قاب می‌شود که حس مورد نظر او در تماشاگر القا شود؛ و تا چه حد موفق است. هدف ما تأویل شناخت یعنی کشف معنایی که به واسطه‌ی سینما، از متن اصلی(خانه) برداشت شده، و چگونگی رسیدن آن به مخاطب است. به طور مثال، داریوش مهرجویی وقتی در فیلم پری، اتاق صفا(خسرو شکیبایی) را نشان می‌دهد، در عین کوچکی و سادگی؛ پر از نور است و شاید شاهدیست بر آگاهی او. اما وقتی خانه ی پدری او را می‌بینیم با وجود زیبایی و دلبازی بنا، پر از درد، غبار و تاریکی است. یا در فیلم مسافران بهرام بیضایی، ابتدا خانه پر نور و شاد است اما در ادامه، با شنیدن خبر فوت فرزندان آن خانه، محمل غم می‌شود و اندک اندک غرق در تاریکی می‌شود چنان که می‌بینیم انگار دیوارها بر نوعروس خانه (مژده شمسایی) فشار وارد می‌کنند.می‌خواهیم دریابیم تا چه حد معماری یک بنا می‌تواند روی کارگردان اثر بگذارد و کارگردان تا چه حد می‌تواند با نگاه خود در یک بنا دخل و تصرف کند. و اینکه کار معمار چگونه بستری برای هرمنوتیک می‌شود تا به مخاطب فیلم برسد. دلیل اهمیت چنین پژوهشی آن است که بررسی آنچه یک قاب می تواند از خانه و مفهوم تصویر «در خانه بودن» به مخاطب نشان دهد، به جهت‌گیری اهداف معماری و سینما کمک کند.

کلیدواژه ها

معماری، سینما، هرمنوتیک، خانه ایرانی، چگونگی حضور، قاب مشاهده

وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی